Đại biểu Quốc hội Nguyễn Phạm Duy Trang cho rằng, cần có chính sách đột phá để khuyến khích tư nhân đầu tư, sáng tạo các sản phẩm văn hóa mang bản sắc Việt.
Đại biểu Quốc hội Nguyễn Phạm Duy Trang cho rằng, cần khuyến khích tư nhân đầu tư, sáng tạo các sản phẩm văn hóa mang bản sắc Việt. Ảnh: Như Ý.
Ngày 22.4, Quốc hội thảo luận tại hội trường về Nghị quyết của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đột phá phát triển văn hoá Việt Nam.
Đại biểu Nguyễn Phạm Duy Trang (đoàn TP. Hồ Chí Minh) chia sẻ thực tiễn hiện nay đặt ra nhiều vấn đề đáng suy nghĩ.
Theo khảo sát công bố tháng 11.2025 do Bộ Công an phối hợp với Hội đồng Quyền trẻ em Việt Nam thực hiện trên gần 2.800 trẻ em tại 16 tỉnh, thành phố, có tới 50% trẻ sử dụng internet từ 1 đến 3 giờ mỗi ngày, 18,8% từ 4 đến 6 giờ và thậm chí là có trẻ trên 10 giờ.
Trong khi đó, ở nhiều địa phương, thiết chế không gian sinh hoạt văn hóa dành cho thiếu nhi còn thiếu hoặc hoạt động chưa hiệu quả, khiến một bộ phận các em tiếp cận nhanh với các trào lưu bên ngoài nhưng thiếu điều kiện tiếp nhận, nuôi dưỡng các giá trị văn hóa truyền thống.
Vị đại biểu này đưa ra một số đề xuất trong đó tập trung vào phát triển văn hóa gắn với thế hệ trẻ.
Điển hình, cần xác lập rõ thiết chế văn hóa thiếu nhi là một cấu phần trong hệ thống thiết chế văn hóa cơ sở.
Hiện nay, sau quá trình sắp xếp, sáp nhập, tổ chức lại các đơn vị sự nghiệp công lập đã giảm đáng kể số lượng các thiết chế văn hóa dành cho thiếu nhi.
Việc chuyển đổi mô hình quản lý, thu hẹp chức năng khiến không gian sinh hoạt, vui chơi, sáng tạo của thiếu nhi bị tổn thương.
Trong khi đó, chúng ta biết việc hình thành nhân cách, thói quen, năng lực cảm thụ văn hóa cần được nuôi dưỡng từ sớm, gắn với môi trường sinh hoạt lâu dài.
Vị đại biểu này cho rằng, nên chăng Nghị quyết cần định hướng mỗi xã có ít nhất một không gian sinh hoạt, trải nghiệm, sáng tạo văn hóa cho thiếu nhi. Đồng thời, cần xây dựng cơ chế cụ thể quy định rõ trách nhiệm chính quyền địa phương trong tổ chức, duy trì hoạt động hiệu quả gắn với huy động nguồn lực xã hội hóa.
Ngoài ra, cần có cơ chế đủ mạnh để phát triển sản phẩm văn hóa cho thiếu nhi. Trẻ em hiện nay tiếp cận một khối lượng rất lớn các sản phẩm văn hóa, giải trí, đặc biệt trên môi trường số. Tuy nhiên, các sản phẩm phù hợp với lứa tuổi, có giá trị giáo dục và mang bản sắc văn hóa Việt Nam hiện còn hạn chế.
Điều này đặt ra yêu cầu phải chủ động xây dựng hệ sinh thái sản phẩm văn hóa chất lượng, hấp dẫn, hiện đại, phù hợp với tâm lý lứa tuổi.
Muốn vậy, nên hoàn thiện cơ chế đặt hàng từ ngân sách nhà nước dành tỷ lệ phù hợp cho phim, sách, tác phẩm chương trình nghệ thuật, sản phẩm truyền thông số phục vụ cho thiếu nhi. Có chính sách đột phá để khuyến khích tư nhân đầu tư, sáng tạo các sản phẩm văn hóa mang bản sắc Việt, có khả năng cạnh tranh, nếu không chúng ta sẽ tiếp tục thua ngay trên sân nhà.
Cùng với đó, cần cơ chế phát triển tài năng văn hóa từ sớm. Nghị quyết cần làm rõ cơ chế phát hiện kịp thời, tuyển chọn và bồi dưỡng tài năng văn hóa nghệ thuật ngay từ đối tượng thiếu nhi…
Nhấn mạnh nguyên tắc là bồi dưỡng tài năng phải đi đôi với bồi dưỡng nhận thức, đại biểu Nguyễn Phạm Duy Trang nêu rõ, thực tiễn cho thấy việc chú trọng phát triển năng khiếu, kỹ năng và thành tích là cần thiết. Tuy nhiên nếu thiếu nền tảng về nhận thức văn hóa, đạo đức và bản lĩnh cá nhân thì sự phát triển sẽ thiếu bền vững, tiềm ẩn hệ lụy xã hội.
Vì vậy, Nghị quyết cần thể hiện rõ quan điểm bồi dưỡng tài năng phải gắn với giáo dục nhận thức văn hóa một cách bài bản.
Nguồn: Báo Lao Động
